Historie

De weg aan de oostelijke zijde van de Ee is vrijwel kaarsrecht. Wie echter, komend vanaf Dokkum, het buurtschap Sijbrandahuis passeert, merkt dat er na een paar honderd meter een flinke slinger in de weg zit. Rechts staan een paar boerderijen, links ligt een oneffen weilandgebied dat doorsneden wordt door kronkelige slootjes.



Het is moeilijk voor te stellen maar die slootjes waren lang geleden de grachten van een groot middeleeuws klooster dat eeuwen geleden op deze plek heeft gestaan: klooster Klaarkamp. De abten van het klooster correspondeerden met pausen en koningen. Niet alleen om die reden is het klooster van grote historische betekenis geweest. Het was het eerste cisterciënzer klooster in Nederland en de monniken van het klooster hebben belangrijke waterstaatkundige werken uitgevoerd waarvan we nog steeds sporen in het landschap kunnen zien.

Het klooster is rond het jaar 1165 gebouwd op een terp die in oude kronieken onder de naam Ringesheim voorkomt. De terp was vier meter hoog en vijf voetbalvelden groot. Er omheen lagen dubbele grachten die door een singel van elkaar werden gescheiden. Zeer waarschijnlijk gaven twee poortgebouwen toegang tot het klooster dat geheel volgens de cisterciënzer traditie was gebouwd.

Tegen het einde van de middeleeuwen stonden in het huidige Friesland en Groningen maar liefst vijftig kloosters. Ten tijde van de Reformatie, toen de katholieke erediensten door de Staten werden verboden, zijn de kloosters allemaal geconfisqueerd. Daarna zijn ze gesloten, verkocht of afgebroken. Het klooster Klaarkamp is rond 1580 volledig afgebroken. Men meende in die tijd dat de omvangrijke kloostergebouwen van Klaarkamp een ernstig risico voor de veiligheid vormden en daarom wilde men er snel van af. Bovendien vreesde men dat de vijandelijke Spaanse troepen het gebouwencomplex zouden innemen om er hun positie mee te versterken. Na de afbraak van het klooster is het terrein enige tijd gebruikt als openbare steengroeve. De kloostermoppen zijn later in tal van gebouwen opnieuw gebruikt. Niet alleen in de boerderijen in de directe omgeving maar ook veel verder, tot in Oostgroningen aan toe. De terp zelf is nog eeuwen blijven liggen. In de negentiende en twintigste eeuw zijn de meeste terpen in Groningen en Friesland afgegraven en toen is ook de terp van het klooster Klaarkamp verdwenen.

De laatste resten van de terp zijn in het begin van WO II afgegraven, 1939-1941. De bekende archeoloog prof. Albertus van Giffen heeft in die jaren de gelegenheid heeft gegrepen om te elfder ure nog onderzoek te kunnen doen naar de overblijfselen. De fundering is toen in kaart gebracht en er zijn ook enkele interessante vondsten in de bodem gedaan.


Afgraving omstreeks 1939-1941 door prof. Van Giffen (fundering pilaren).
Foto: © Rijksuniversiteit Groningen, Groninger Instituut voor Archeologie.
  Afgraving


In de oorlogsjaren (1939-1941) vond de afgraving van de vruchtbare terpgrond plaats. Van Giffen heeft nog ter elfder ure onderzoek kunnen doen naar de overblijfselen van klooster Claercamp.
         
Home Nederlands Home Polski Home Historie Sponsors Contact Links Foto's Activiteiten Nieuws Home Deutsch Home English Kaart Links Foto's Historie Home